wiersze-poezja.info

	WprowadŸ wyszukiwane hasła Przeœlij formularz wyszukiwania
	Web wiersze-poezja.info

Różewicz Tadeusz (1921-), polski poeta, dramatopisarz, prozaik, brat Stanisława. Jeden z najwybitniejszych polskich pisarzy współczesnych. Naukę w szkole średniej musiał przerwać (1938) z powodów materialnych. 1939-1943 pr""acownik fizyczny.

1943-1944 w oddziałach partyzanckich Armii Krajowej, redaktor konspiracyjnego czasopisma Czyn Zbrojny. 1942 ukończył tajny kurs szkoły podchorążych. Po wyzwoleniu uzyskał świadectwo maturalne i 1945 rozpoczął (nie ukończone) studia na historii sztuki Uniwersytecie Jagiellońskim. 1947 przeniósł się z Krakowa do Gliwic, od 1968 zamieszkał we Wrocławiu.

Debiutował jako poeta w przedwojennej prasie młodzieżowej. Już pierwszy zbiór poezji Różewicza Niepokój (1947) zwrócił uwagę wyrazistością prezentowanych doświadczeń wojennych i nowatorstwem formy.

W całej poezji Różewicza brzmi tragizm osamotnionej jednostki, zagubionej w powojennym świecie zdominowanym przez widmo masowej śmierci, okrucieństwa, obojętności i cywilizacyjnego uniformizmu. Bohater jego wierszy jest osobowością zagrożoną dezintegracją i powszechnym chaosem.

Elementy realizmu czy drobiazgowej naturalistycznej obserwacji przeplatają się z groteską, urastając do wielkiej poetyckiej metafory losu człowieka XX w. Świadczą o tym zbiory wierszy, m.in.: Czerwona rękawiczka (1948), Równina (1954), Poemat otwarty (1956), Rozmowa z księciem (1960), Nic w płaszczu Prospera (1963), Twarz (1964), Wiersze (1974), Poezje (1987). Podobna tematyka, nawiązująca często do II wojny światowej, występuje w zbiorach opowiadań, np.: Opadły liście z drzew (1955), Przerwany egzamin (1960), Wycieczka do muzeum (1966), Śmierć w starych dekoracjach (1970), Próba rekonstrukcji (1979).

Twórczość dramaturgiczna Różewicza należy do najważniejszych zjawisk w tej dziedzinie po wojnie. Określana nierzadko jako "teatr realistyczno-poetycki", prezentuje kompozycję otwartą, rozgrywa się w umowno-symbolicznej czasoprzestrzeni. Jego dramaty mają często charakter tragikomiczny, przeradzając się w zabawę, pełną jednak goryczy i drwiny, m.in.: Kartoteka (wystawienie 1960), Stara kobieta wysiaduje (wystawienie 1969), Świadkowie, albo nasza mała stabilizacja (wystawienie 1964), Grupa Laokoona (wystawienie 1962), Akt przerywany (wystawienie 1970), Białe małżeństwo (wystawienie 1975).

Najważniejsze inscenizacje dramatów Różewicza powstały we współpracy z J. Jarockim, np.: Wyszedł z domu (Stary Teatr w Krakowie, 1965), Na czworakach (Teatr Dramatyczny w Warszawie, 1972). Szczególne miejsce w jego dramaturgii zajmuje sztuka Do piachu pisana od lat 50., a wystawiona przez T. Łomnickiego w warszawskim Teatrze na Woli w 1979.

Współpracował także z filmem pisząc scenariusze - z K. Filipowiczem: Trzy kobiety (1956), Miejsce na ziemi (1960), Głos z tamtego świata (1962), Piekło i niebo (1966) oraz z S. Różewiczem: Świadectwo urodzenia (1961), Echo (1964), Samotność we dwoje (1969), Drzwi w murze (1971).

Zbiory dzieł m.in.: Utwory dramatyczne (1966), Wiersze i poematy (1967), Opowiadania wybrane (1968), Sztuki teatralne (1972), Poezje zebrane (1976), Na powierzchni poematu i w środku. Nowy wybór poezji (1983), Poezje wybrane (II) (1984), Poezja (tom 1-2, 1988), Poezje wybrane (wraz z przekładami na język angielski, 1991), Zawsze fragment (1996), Kartoteka rozrzucona (1997), Zawsze fragment. Recycling (1998), Matka odchodzi (1999).

W 2000 został laureatem Nagrody Wielkiej Fundacji Kultury za wybitne osiągnięcia w dziedzinie kultury. Jego zbiór Matka odchodzi został uhonorowany NIKE 2000 - literacką nagrodą za najlepszą książkę roku.

start autorzy wiersze kategorie kontakt

2007-08 C wszelkie prawa zastrzżone
Polityka prywatności